เฝ้าระวังน้ำท่วมหาดใหญ่ - Hatyai City Climate

"ชุมชนบ้านจ่าประชุมกลุ่มย่อย ครั้งที่ 1 (6/120)"

วันที่ 14 สิงหาคม 2569 โครงการวิจัยเชิงปฏิบัติการ เสริมความเข้มแข๋งของชุมชนรับมือภัยพิบัติตามแนวทาง "หาดใหญ่โมเดลเลัส" โดยศูนย์อาสาสมัคร ม.อ. มูลนิธิชุมชนสงขลา มูลนิธิอาสาสร้างสุข สนับสนุนโดยวช. จัดประชุมกลุ่มย่อย ครั้งที่ 1 กับชุมชนบ้านจ่า ณ ศาลเจ้าแปะกง มีผู้เข้าร่วม 42 คน

ชุมชนบ้านจ่า มีพื้นที่โดยประมาณ 142,600 ตารางเมตร 0.14 ตารางกิโลเมตร ทิศเหนือ ติดถนนเพชรเกษม ทิศใต้ติดกับซอย 3 ถนนราษฎร์ยินดีทิศตะวันออก ติดต่อกับถนนคลองเรียน 1 ทิศตะวันตก ติดต่อกับ ถนนราษฎร์ยินดี

ประชากร จำนวน 1,480 คน (ชาย 646 คน/หญิง 834 คน)

จำนวนครัวเรือน จำนวน 1,033 ครัวเรือน

ประกอบด้วย ถนนและซอย ดังนี้

1.ซอยทองวงศ์อุทิศ

2.ถนนบ้านจ่า ถนนบ้านจ่า ซอย 1 ซอย 2

3.ถนนราษฎร์ยินดี ถนนราษฎร์ยินดี ซอย 1 ซอย 1/1 ซอย 2 ซอย 3

4.ถนนคลองเรียน 1

ชุมชนบ้านจ่าน้ำเข้าชุมชนจาก 3 ทาง

1.จากลำราง 30 เมตร ซึ่งรับน้ำจากคลองแม่เรียนมาด้วย

2.จากคลองเตย ที่ล้นออกมาไหลมาจากคลองหวะ/จันทร์วิโรจน์

3.จากบ้านพักครูเทศบาล ซึ่งมีทั้งน้ำที่ล้นต่อมาจากคลองแม่เรียน และจาก อ่างแก้มลิง ม.อ.เป็นน้ำฝนที่ตกในพื้นที่คอหงส์

4.รวมกับน้ำจากคลองอู่ตะเภา ที่เป็นน้ำก้อนใหญ่สุด ไหลมาจากเขตเศรษฐกิจ

สังเกตว่า ปีนี้ น้ำล้นจากคลองแม่เรียนข้ามสะพานบริเวณโรงเรียนอุดมแล้วไหลตามถนนมาที่ชุมชนเยอะกว่าที่ผ่านมา เนื่องจากปริมาณฝนที่ตกในพื้นที่มีมากระดับ 2-300 มม.ต่อวัน ตกต่อเนื่อง

จุดอันตรายที่สุด คือ หน้าโรงพยาบาลกรุงเทพ ไปทางคอนโดร้าง น้ำที่ท่วมจะไปไหลลงคลองแม่เตย น้ำมีกระแสเชี่ยวรุนแรงมาก จุดนี้มีเรือพลิกคว่ำและเด็กเสียชีวิต 1 คน

แนวทางรับมือ

1.ก่อนเกิดภัย

1.1 ระบบของปภ./สท.นช. และจังหวัดได้กำหนดจุดตั้งหอเตือนภัย ณ ชุมชนท่งเซียเซี่ยงตึ๊ง ความสูง 25 เมตร ส่งสัญญาณเสียงและการเตือนผ่าน 5 ภาษา รัศมี 3 กม.จะได้ยิน คนเตือนภัยคือ ศูนย์เตือนภัยแห่งชาติ และสื่อสารเตือนผ่าน Cell Broadcast 5 สี

1.2 สร้างความเข้าใจระบบน้ำฟ้าและน้ำท่าเพื่อการเตือนภัยล่วงหน้า โดยเฉพาะการอยู่ในลุ่มน้ำคลองอู่ตะเภาที่มีสายน้ำสาขาและสายน้ำหลักคือคลองอู่ตะเภา จุดเฝ้าระวังสำคัญที่ใช้สำหรับการเตือนภัยล่วงหน้าของน้ำท่า(8-10 ชม.ก่อนน้ำเข้าท่วมหาดใหญ่) และความเข้าใจต่อระบบของฤดูฝน ช่วงลมมรสุมที่มีอิทธิพลต่อหาดใหญ่ในช่วงเดือนตุลาคม-ธันวาคม และความเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน

1.4 ระบบที่เตรียมร่วมกับทีมวิจัย เสนอให้ชุมชนจัดตั้งกลุ่มไลน์ ดึงสมาชิกในแต่ละครัวเรือนเข้ากลุ่ม จัดตั้งคณะทำงานชุมชน 15-20 คนและอาสาสมัครเตือนภัย/กู้ภัยในชุมชนอีกจำนวนหนึ่ง ดูความครอบคลุมพื้นที่/ซอย ใช้ line Openchat หาดใหญ่โมเดลพลัส ในการสื่อสารพร้อมจัดกลุ่มย่อยระดับกลุ่มชุมชน (ชื่อกลุ่มคลองเรียน) มี 6 ชุมชน

1.5 จุดเฝ้าระวังสำคัญ 1)แก้มลิงคลองเรียน 2)คลอง 30 เมตร 3)น้ำจากคลองอู่ตะเภา จุดเฝ้าระวัง คือ สะพานม่วงก็อง ต.พังลา สะพานที่ว่าการอำเภอ และสะพานบางหัก 4)รร.อุดม โดยดูภาพผ่าน cctv 24 ชม.เพื่อการเตือนภัยล่วงหน้า โดยชุมชนสามารถเข้าถึงข้อมูลทั้งหมดด้วยการสะแกนผ่าน Qrcode น้องน้ำ จะเห็นข้อมูลของน้ำฟ้าและน้ำท่าที่เป็นปัจจุบัน พร้อมคำอธิบายเส้นทางน้ำสำคัญ และเงื่อนไขการอพยพ การเตือนภัย

2.ขณะเกิดภัย

ชุมชนส่วนใหญ่ อาศัยอยู่ในบ้านตนเอง ทั้งนี้หลักการสำคัญ คือ การเตือนภัยล่วงหน้า 12-24 ชม. ชุมชนจะต้องลำดับความสำคัญว่าจะอพยพใครไปก่อน ไปไหน อย่างไร รวมถึงทรัพย์สินมีค่าว่าจะเคลื่อนย้ายอะไร อย่างไร โดยการประสานงานและการจัดการในระดับชุมชนไปพร้อมๆกัน ไม่ควรเป็นระบบบุคคล

นัดครั้งต่อไป 28 สิงหาคม 2568 เวลา17.00 น. ณ ศาลแป๊ะกง บ้านจ่า